8 Ocak 2026 Perşembe

Avrupa Birliği’nin, Avrupa Birliği Dönem Başkanlığını Üstlenen Kıbrıs Cumhuriyetine Karşı Sorumluluğu

Avrupa Birliği’nin temelini oluşturan insan hakları, eşitlik ve ayrımcılık yasağı ilkeleri; Avrupa Birliği Antlaşması’nın 2. maddesi, Avrupa Birliği Temel Haklar Şartı’nın 20, 21 ve 24. maddeleri ile açık biçimde güvence altına alınmıştır. Bu ilkeler, üye devletler bakımından bağlayıcı olup, hiçbir surette keyfi uygulamalara konu edilemez.

Buna karşın, Avrupa Birliği dönem başkanlığını üstlenmiş olan Kıbrıs Cumhuriyeti, kendi vatandaşları arasında köken ve ebeveynlik temelinde ayrımcılık yaparak, karma birlikteliklerden doğan çocukların vatandaşlık hakkına erişimini sistematik biçimde engellemektedir. Bu uygulama, hem Avrupa Birliği hukukuna hem de taraf olunan uluslararası insan hakları sözleşmelerine açıkça aykırıdır.

Söz konusu tutum;

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 8. maddesinde güvence altına alınan özel ve aile hayatına saygı hakkını, 14. maddede düzenlenen ayrımcılık yasağını, Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’nin 2. maddesindeki ayrımcılık yasağını ve 3. maddesindeki çocuğun üstün yararı ilkesini ihlal etmektedir. 

Vatandaşlık hakkının keyfi ve ayrımcı biçimde engellenmesi, çocukları hukuki belirsizlik, dışlanma ve statüsüzlük riskiyle karşı karşıya bırakmakta; bu durum, uluslararası hukukun temel ilkeleriyle bağdaşmamaktadır. Avrupa Birliği dönem başkanlığını yürüten bir üye devletin, Birliğin temel değerleriyle böylesine açık bir çelişki içerisinde olması, Avrupa Birliği’nin hukuki ve ahlaki bütünlüğünü ciddi biçimde zedelemektedir.

Bu çerçevede Avrupa Birliği Yetkili Organlarının ( Avrupa Komisyonu, Avrupa Parlamentosu, Avrupa Birliği Konseyi, Avrupa Konseyi vb); Kıbrıs Cumhuriyeti’nin söz konusu uygulamalarına ilişkin gerekli inceleme ve değerlendirmeleri derhal başlatmaya, Avrupa Birliği hukukunun üstünlüğü ve bağlayıcılığı doğrultusunda ihlal prosedürleri dâhil olmak üzere gerekli tüm hukuki ve siyasi mekanizmaları işletmeye, karma birlikteliklerden doğan çocukların eşit yurttaşlık ve vatandaşlık haklarının güvence altına alınmasını sağlamaya davet ediyoruz.

Avrupa Birliği’nin temel değerlerinin korunması, yalnızca normatif metinlerle değil, bu normların ihlal edilmesi karşısında kararlı ve etkili müdahalelerle mümkündür. Avrupa Komisyonu’nun bu açık ve süreklilik arz eden ayrımcılık karşısında sessiz kalmayacağına inanıyoruz. 

President of the European Parliament

Human Rights Council Investigative Bodies

European Commission

European Parliament Office in Cyprus

European Parliament

European Commission in Cyprus

Council of the European Union

Ursula von der Leyen

#johanneshahn 

#UrsulavonderLeyen

Roberta Metsola